Milyon dolarlar kazanan futbolcuların asgari ücretli kadar yani yüzde 15 gelir vergisi ödemesi, şimdiye kadar Türkiye'de en çok eleştirilen konuların başında geliyordu.

Ancak Kasım 2019'da yürürlüğe giren yasa ile 500 bin liradan fazla kazanan futbolcuların da diğerleri gibi yüzde 40 vergiye tabi olmaları, bir anda Türkiye'yi vergi cennetinden vergi cehennemi haline getirdi.

YÜZDE 67 OLDU

Habertürk'ün haberine göre; ilk bakışta yüzde 40'lık vergi oranı İspanya, İngiltere ve Fransa (bu ülkelerde yüzde 45 vergi var) düzeyinden biraz aşağıda gibi görünse de Türkiye'de futbolcuların kulüplerle net rakam üzerinden anlaşmaları nedeniyle futbolcu vergisi, yüzde 67 ile dünyanın en çok vergi ödeyen ülkesi haline gelmemize neden oldu. 

Önce yeni yasa ile gelen yeni vergi kuralını hatırlatalım. Futbolcuların kazançları üzerinden kulüpler yüzde 20 stopaj (vergi kesintisi) yaparak ödemek zorunda. Futbolcu da beyanname verecek. Geliri 500 bin lirayı aşması halinde (ki tümünün geliri bu tutarı aşıyor) aldığı ücretin geri kalan yüzde 20'sini vergi olarak ödeyecek. Toplam vergi yüzde 40 olacak. Ancak uygulamada kulüpler büyük bir sürpriz ile karşılaşacak. Bu yasa 1 Kasım 2019'dan sonra sözleşme yapan ve yapacak olan futbolcuları kapsayacak. 

NET RAKAM ÜZERİNDEN ANLAŞMA NEDEN OLUYOR

Kulüplerin Kamuyu Aydınlatma Platformu'na (KAP) yaptıkları açıklamada, futbolculara 'NET' ödeme yapılacağı belirtiliyor. Örneğin son olarak Galatasaray'ın transfer ettiği Marcelo Josemir Saracchi'nin bu yıl net 700 bin euro ayacağı yazılı. Bu futbolcu ile yapılan anlaşma da bu net rakam üzerinden yapılıyor. Ancak futbolcunun eline 700 bin euro (4 milyon 655 bin TL) geçmesi için Galatarasay'ın bu futbolcuya yüzde 40 fazlası yani 280 bin euro (toplamda 980 bin euro) değil 1 milyon 169 bin euro (7 milyon 773 bin TL) ödemesi gerekiyor.

Bu 7.7 milyon liranın yüzde 20'si 1 milyon 555 bin lirasını (234 bin euro) Galatasaray stopaj olarak, gelir kalan 1 milyon 555 bin lirasını Saracchi beyanname vererek ödeyecek. Eline böylece ancak net 4.6 milyon lira kalabilecek. Bir parantez daha açalım. KAP'a net rakamlar bildirilirken futbolcularla yapılan sözleşmeler futbolcunun eline anlaşılan net tutar geçsin diye brüt tutar üzerinden yapılıyor. Yani Saracchi'nin anlaşması da 700 bin değil 1 milyon 169 bin euro üzerinden yapılmış durumda.

100 LİRA ÜZERİNDEN HESAPLAYALIM

Mevcut futbolcular kulüpleriyle 100 liraya anlaştıklarında kulüp bu futbolcu ve vergi dairesine 117 lira veriyor. Böylece futbolcunun cebine 100 lira kalıyor. 117x0,15=17,5 lira vergi. Geriye kalan yaklaşık 100 TL. 1 Kasım'dan sonra sözleşme yapan futbolcuların ise ellerine 100 lira net olarak geçmesi için futbol kulübünün cebinden 167 lira çıkması gerekiyor. 167x0,40=67 lira. Geriye kalan 100 lira. Bu tutarın 33.5 lirasını kulüp 33.5 lirasını ise futbolcu ödeyecek. 

MEVCUTLAR ARTIK DAHA DEĞERLİ

Şimdi bu maliyetleri gören kulüpler açısından mevcut futbolcular kulüpler için daha ucuz yani toplam maliyet açısından bakıldığında daha değerli futbolcular haline geldi. Diğer yandan Türkiye fiili olarak net yüzde 67'lik vergi oranı ile dünyada futbolcuların veya futbolcular için kulüplerinin en fazla vergi dediği ülke oldu. Dünyada futbolcular açısından en yüksek vergi yüzde 61.8 ile İsveç'te uygulanıyor. İkince yüzde 55.9 ile Japonya ve üçüncü yüzde 55.8 ile Danimarka. İspanya, İngiltere ve Fransa gibi futbol ülkelerinde vergi oranı yüzde 45 düzeyinde. 

ÖRNEKLER

Trabzonspor, Papa Alioune Ndiaye için 1 milyon euro ücret ödeyeceğini açıkladı. Ancak, futbolcunun Trabzonspor'a maliyeti 1 milyon 670 bin euro olacak. 

Henry Onyekuru'nun Galatasaray'a yıllık maliyeti 650 bin değil, 1 milyon 85 bin euro olacak.

PEKİ FUTBOLCULAR GERÇEKTEN VERGİ ÖDÜYOR MU?

Geçtiğimiz günlerde Fenerbahçe Başkanı Ali Koç'un da açıkladığı gibi, prosedür olarak futbolcular da vergi veriyor gibi görünse de aslında hepsini kulüpler ödüyor.

Koç'un açıklamaları şu şekildeydi: "Herkes veriyor da niye futbolcu vergi vermiyor diyorlar. Bence de vermeli ama kulüpler ödüyor. Avrupa'da da böyle. "